Bölgenin en önemli tarımsal geçim kaynakları arasında yer alan ve sağlık deposu olarak bilinen sumak için Batman’ın Gercüş ilçesinde hasat mesaisi başladı. Gercüşlü üreticiler, binbir emekle topladıkları sumakları kurutup öğüterek mutfaklara ulaştırırken, ürüne katma değer katacak uluslararası tescil ve tesis projelerinde de sona gelindi.
"'GERCOS SUMAK -X' İLE DÜNYA PAZARINA AÇILACAĞIZ"
Ailece çiftçilik yaptıklarını ve sumaktan alternatif ürünler üreterek markalaşma adımını attıklarını belirten üretici Seyithan Öner, yürütülen projeye dair şu detayları paylaştı: "Ailece çiftçilikle uğraşmaktayız. Şu anda sumak hasadındayız. Bu sumağı toplayıp öğüttükten sonra yemeklerde kullanılmak üzere pazara sunuyoruz. Son zamanlarda sumağın değer kazanması ve insanların bunun faydalı olduğunu anlayıp bilinçlenmesiyle birlikte biz çiftçiler olarak Dünya Bankası'na bir proje sunduk. Bu projede 'Sumaktan alternatif ürünler üretebilir miyiz?' sorusu üzerine çalışıyoruz. Hatta şu anda sumak ekşisini yaptık ve 'Gercos sumak -x' olarak tescilledik. İnşallah şu anda DİKA ve Dünya Bankası tarafından desteklenen küçük, atölye tarzı bir yer hazırlıyoruz. Bundan sonra bunu 'Gercos sumak -x' olarak tüm pazarlara, bölgeye ve hatta belki de yurt dışına pazarlayabilecek bir standarda ulaştıracağız. Gercüş'teki yaklaşık 4 bin çiftçinin hemen hemen hepsinin bahçesinde, bir köşede mutlaka sumak vardır ve birçok aile geçimini sumak üzerinden sağlamaktadır. Sadece sumağın pazarlanmasında sıkıntı vardı. İnşallah bu projeyle ve sumağın değerlenmesiyle birlikte sumak üretimi daha da artacaktır."
"GEÇİM KAYNAĞIMIZ SUMAK, SAĞLIK İÇİN BULUNMAZ NİMET"
Gercüş sumağının kalitesine ve zahmetli toplama sürecine dikkat çeken üretici Hasan Kırşan ise şu ifadeleri kullandı: "Çiftçilik yapıyorum. Bu mevsimde sumak hasadına başladık. Önce bunu toplayıp kurutuyor, ardından öğüterek insanlara sunıyoruz. Gercüş olarak çok kaliteli ve güzel sumağımız var. Bütün yemeklerde kullanılır; salatalarda, dolmalarda, yani istediğiniz her yerde kullanabilirsiniz. Yemeklere çok güzel tat verir, sağlık için de bulunmaz bir nimettir. Satıyoruz, misafirlere ikram ediyoruz. Ayrıca Gercüş dışındaki dostlarımıza, akrabalarımıza ve yurt dışına gönderiyoruz. Geçimimizi de sumak üzerinden sağlıyoruz. Sadece sumak değil; arpa, üzüm, kuru üzüm, bostan, kavun ve karpuz gibi ürünlerle de uğraşıyoruz fakat ağırlıklı gelir kaynağımız sumaktır. Toplanması, kurutulması ve öğütülmesi toplam bir hafta sürüyor. Tabii ki zahmetli bir iş."
GERCÜŞ SUMAĞINDA ÖNE ÇIKAN GELİŞMELER
İlçede 4 bin çiftçiyi yakından ilgilendiren sumak üretiminde öne çıkan başlıklar şunlar oldu: Tescilli Marka: 'Gercos sumak -x' adıyla tescillenen sumak ekşisi için bölgesel ve küresel pazarlama ağı kuruluyor. DİKA ve Dünya Bankası Desteği: Kurulacak modern atölyelerle sumak işlenerek katma değerli nihai ürüne dönüştürülecek. Zahmetli Yolculuk: Tarladan sofraya gelmesi tam 1 hafta süren sumak, ilçedeki 4 bin ailenin ana gelir kapısı konumunda.
