BENLİKTEN BİZLİĞE

İnsan, bu dünyaya “ben” diyerek gelir ama hakikati “biz” diyebildiği zaman anlamaya başlar. Çünkü tasavvufun en derin çağrılarından biri de insanın kendi nefsinin dar kapısından çıkıp, gönlünü bütün mahlûkata açabilmesidir. Bugün modern çağın en büyük yalnızlığı, insanın kendisini merkeze koymasıdır. Herkes daha çok görünmenin, daha çok kazanmanın, daha çok sahip olmanın peşinde… Oysa gönül ehli bilir ki; insanın yükü malıyla değil, benliğiyle ağırlaşır. Tasavvufta “nefs” dediğimiz şey, sürekli “ben” diyen o iç sestir. Hep kendini öne çıkaran, haklı görmek isteyen, alkış bekleyen tarafımız… İşte insanın gerçek imtihanı da burada başlıyor. Çünkü insan, nefsini büyüttükçe Rabbine uzaklaşır; gönlünü küçülttükçe hakikate yaklaşır. Mevlânâ’nın dediği gibi: “Testi suyun içinde olsa da içinde su yoksa kuru kalır.” İnsan da kalabalıkların içinde yaşayabilir ama gönlünde merhamet yoksa eksik kalır. “Biz” olabilmek biraz da kendinden vazgeçebilme olgunluğudur. Bir lokmayı paylaşabilmek… Bir kırgınlığı yutabilmek… Bir başkasının acısını kendi yüreğinde hissedebilmek… İşte tasavvuf tam burada başlar. Çünkü hak yolunun yolcusu, yalnızca kendi huzurunu arayan değil; başkasının yükünü de omuzlayabilen insandır. Yunus Emre’nin o büyük çağrısı bugün hâlâ kulaklarımızda yankılanıyor: “Yaratılanı severiz, Yaradan’dan ötürü.” Ne büyük bir sır saklı bu sözde… İnsan, karşısındakini sadece insan olduğu için sevebildiğinde “ben” duvarı yıkılır, “biz” kapısı açılır. Bugün toplum olarak en çok ihtiyacımız olan şey belki de budur: Kalpten birbirimize yaklaşabilmek. Çünkü aynı şehirde yaşayıp birbirine yabancı kalan insanlar olduk. Selamı azalttık, muhabbeti unuttuk, gönül almayı ihmal ettik. Hâlbuki bir gönle dokunmak bazen yıllarca edilen ibadetten daha derin bir iz bırakır. Tasavvuf bize şunu öğretir: İnsan kendini büyüttükçe küçülür, kendinden vazgeçtikçe büyür. Belki de bu yüzden gerçek olgunluk, “Ben yaptım” demekte değil; “Biz olduk” diyebilmektedir. Çünkü insan tek başına bir damladır; ama gönüller birleşince ummana dönüşür. Selam ve dua ile…