Dünyanın en değerli baharatları arasında ilk sırada yer alan safran; sağlık alanındaki nitelikli kullanımı, kendine özgü aroması ve yüksek ekonomik değeriyle dikkat çekmeye devam ediyor. Batman’da hizmet veren aktar işletmecisi Yusuf Arda Aydın, safranın yetişme şartları, sağlık üzerindeki etkileri, tüketim metodları ve sahte ürünlerden korunma yolları hakkında önemli açıklamalarda bulundu.
Crocus sativus isimli bitkinin çiçeklerinden elde edilen ve çiçeğin ortasındaki kırmızı-turuncu tepeciklerin tek tek elle toplanıp kurutulmasıyla hazırlanan safran, üretim zahmeti nedeniyle yüksek fiyatlardan alıcı buluyor. Dünya üretiminde İran ilk sırada yer alırken; Hindistan, Yunanistan, İspanya, Afganistan ve Fas gibi ülkelerde de yetiştiriciliği yapılıyor. Türkiye’de ise Safranbolu bölgesi safran üretimiyle öne çıkıyor.
"Kilosu 900 Bin Liraya Kadar Çıkıyor"
Safranın yüksek maliyeti nedeniyle pazar yerlerinde gramaj usulüyle satışa sunulduğunu belirten aktar işletmecisi Yusuf Arda Aydın, kilogram fiyatının servet değerinde olduğunu ifade etti. Ürünün maliyetine dair bilgiler paylaşan Aydın, “Genelde gramaj biçiminde satıyoruz. Gramı 220 lira. Kilo fiyatı ise 900 bin liralara kadar çıkıyor. Çok pahalı olduğundan dolayı kilogram civarında satışı tercih edilmiyor” şeklinde konuştu.
Mutfaktan Tıbba Geniş Kullanım Alanı
İçerdiği krokin, pikrokrosin ve safranal gibi bileşenler sayesinde bilimsel araştırmalara da konu olan safranın antidepresan ve antioksidan özellikler taşıdığına dikkat çekildi. Mide ve bağırsak hassasiyetleri, sakinleşme ve vücuttan toksin atımı için tercih edildiğini belirten Aydın, mutfaktaki kullanımı için şu tarifte bulundu: “Genelde 0,5 gram kadarını havanda dövüp yemeğin suyuna karıştırıyorlar. Hafif sarımsı bir renk vererek yemeğin görünüşünü ve tadını oldukça güzel yapıyor. Hastalık için kullananlar ise bir iki dal kadarını havanda döverek suyun içine karıştırıyor ve 5 dakika kadar demledikten sonra tüketiyor.”
Sahte Safranı Ayırt Etmenin Kolay Yolu
Piyasada sahte safran satışına karşı vatandaşları uyaran Aydın, orijinal ürünün su testiyle kolayca anlaşılabileceğini vurguladı. Aydın, test yöntemini şu sözlerle aktardı: “Safranı sahtesinden ayırmak için bir yaprak kadarını suya atıp rengini izleyebilirsiniz. Eğer su sarılaşıyorsa bu safranın orijinal olduğunu; daha kırmızı-turuncu bir renk veriyorsa sahte olduğunu gösterir.”
"Hekime Danışılmadan Tüketilmemeli"
Bitkisel ürünlerin kontrolsüz kullanımının organ sağlığı üzerinde olumsuz etkiler yaratabileceğine işaret eden Aydın, vatandaşların bilinçli hareket etmesi gerektiğini hatırlattı. Tıbbi amaçlı kullanımlarda doktor onayının şart olduğunu belirten Aydın, düzensiz kullanımın böbrek, bağırsak ve karaciğer üzerinde ciddi sorunlara yol açabileceği uyarısında bulundu.
