Buğday Piyasasında Kriz: Üretici ve Tüccar Çıkış Yolu Arıyor!

Çiftçi Kayıt Sistemi (ÇKS) kotası ve uygulamadaki kısıtlamalar nedeniyle ürününü Toprak Mahおいleri Ofisi’ne (TMO) teslim edemeyen Batmanlı üretici ve tüccar, piyasanın tamamen kilitlendiğini belirterek acil çözüm çağrısında bulundu.

“Çiftçi Ürünü Fırsatçılara Satmak Zorunda Kalıyor”

Konuya ilişkin açıklamalarda bulunan Batman Zahireciler ve Hububatçılar Kooperatifi Başkanı Halil Ay, bu yıl verimin yüksek olmasına rağmen üreticinin elindeki ürünü satacak yer bulamadığını vurguladı. Ay, TMO’nun açıkladığı 16.500 TL seviyesindeki fiyatın piyasada uygulanamadığını belirterek şu ifadeleri kullandı: “Serbest piyasada fiyatlar, TMO’nun açıkladığı fiyatın çok altında kalarak 13-14 bin lira seviyelerine geriledi. Bu durum çiftçiyi fırsatçılara mahkûm ediyor. Yetkililerden beklentimiz; ÇKS şartı aranmaksızın veya kota esnetilerek TMO’nun tüm buğdayı satın almasıdır. Aksi takdirde üreticimiz ciddi şekilde mağdur olmaya devam edecektir.”

“ÇKS’ler Arpaya Ayrıldı, Buğday Harmanda Bekliyor”

Sektör temsilcileri Davut Akın ve Mehmet Şirin Çınar ise sorunun temelinde ÇKS kotasının yetersizliğinin yattığını belirtti. Akın, “ÇKS’lerin büyük bölümü arpaya ayrıldığı için buğdaylarımızı teslim edemiyoruz, ürünler harmanda bekliyor” derken, Çınar ise çözüm için somut bir öneride bulundu:Kota Artışı: ÇKS kotasının en az iki katına çıkarılması (Örneğin 50 tondan 100 tona). LİDAŞ Sorunu: Lisanslı depoların kapasite gerekçesiyle ürün kabul etmemesi veya seçici davranması. Müstahsil Kesintisi: TMO alımları nedeniyle borsa tescilindeki müstahsil kesintisi işlemlerinin aksaması.

“Devlet Alım Yapmadığı Sürece Piyasa Açılmaz”

Lisanslı depoların da sistemdeki aksaklıklar nedeniyle tam kapasite çalışamadığını vurgulayan Mehmet Şirin Çınar, “Ortada sağlıklı işleyen bir sistem yok. Devlet alım yapmadığı sürece bu ürünlerin kimin tarafından alınacağı belirsizliğini koruyor” diyerek durumu özetledi.

Batmanlı hububat sektörü temsilcileri, piyasadaki tıkanıklığın açılması ve üreticinin emeğinin korunması için Maliye Bakanlığı ve TMO nezdinde ivedilikle bir “stok affı” ve “kota esnetme” çalışması beklediklerini yineledi.