Hava Kirliliğine Karşı Ucuz Önlem: C Vitamini

Bu mikroskobik parçacıklar; astım, kronik solunum yolu hastalıkları ve akciğer kanseri gibi pek çok rahatsızlıkla ilişkilendiriliyor. Avustralya’da yürütülen yeni bir bilimsel çalışma ise yaygın ve düşük maliyetli bir antioksidan olan C vitamininin, bu zararlı etkileri azaltmada destekleyici rol oynayabileceğini ortaya koydu.

Environment International dergisinde yayımlanan araştırma, Sydney Teknoloji Üniversitesi’nden (UTS) bilim insanları tarafından gerçekleştirildi. Çalışmada erkek fareler ve laboratuvar ortamında geliştirilen insan akciğer dokuları kullanıldı. Denekler PM2.5 partiküllerine maruz bırakıldıktan sonra C vitamininin etkileri gözlemlendi.

Araştırma sonuçlarına göre, C vitamini hava kirliliğinin neden olduğu oksidatif stresi ve iltihaplanmayı azaltmaya yardımcı oldu. Tavsiye edilen düzeylerde C vitamini alan deneklerde, akciğer iltihabının hafiflediği ve hücrelerin enerji üretiminden sorumlu mitokondrilerin daha iyi korunduğu tespit edildi. Ayrıca mitokondri yapısı ve işlevinin desteklendiği gözlemlendi.

Çalışmada C vitamini takviyesinin, vücudun doğal savunma mekanizmalarında önemli rol oynayan bazı antioksidan enzimlerin (SOD2 ve GPX4) aktivitesini artırabileceği belirtildi. Bu durumun akciğer fonksiyonlarını iyileştirerek solunumla ilgili şikâyetlerin azalmasına katkı sağlayabileceği ifade edildi.

Araştırmanın yazarlarından UTS lisansüstü öğrencisi Xu Bai, “C vitamini takviyesi, düşük düzeyde PM2.5 maruziyetinin olumsuz etkilerini azaltmada etkili oldu. Bu nedenle hava kirliliğine daha fazla maruz kalan risk grupları için destekleyici bir seçenek olabilir” değerlendirmesinde bulundu.

Uzmanlar ise uyarıyor: C vitamini umut verici sonuçlar sunsa da özellikle yüksek dozlarda bilinçsiz kullanım risk taşıyabilir. UTS’den moleküler biyolog Brian Oliver, doğru dozun belirlenmesi ve olası etkileşimlerin önlenmesi için mutlaka bir sağlık uzmanına danışılması gerektiğini vurguladı.

Oliver ayrıca, hava kirliliğinin artık güvenli bir seviyesi olmadığını belirterek, özellikle orman yangınları gibi olayların solunum yolu hastalıklarını artırdığına dikkat çekti. Çalışmanın, dünya genelinde milyonlarca insanı etkileyen bu küresel sorun için düşük maliyetli önleyici yaklaşımlara ışık tuttuğunu söyledi.